ΑΡΘΡΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

Ένας οδηγός αισιοδοξίας, αντίδοτο στη μιζέρια της καθημερινότητας
Το τελευταίο διάστημα, η καθημερινότητα όλων μας έχει κατακλυστεί από έννοιες, λέξεις κι εντέλει μια πραγματικότητα δυσοίωνη και απειλητική: Μνημόνια, κρίση, ανεργία, αβεβαιότητα, έλλειψη κοινωνικής συνοχής και ομόνοιας.

Σε ατομικό επίπεδο οι παραπάνω συνθήκες φυσικά και δεν ευνοούν την αισιοδοξία, ένα αίσθημα ψυχικής ανάτασης τόσο απαραίτητο για την δημιουργικότητα και την ευτυχία. Μάλλον το αντίθετο συμβαίνει: Νοιώθουμε απειλή και αναστάτωση σε ένα περιβάλλον χωρίς σιγουριά, σε μια κοινωνία που δονείται αδέξια και χωρίς σαφή προσανατολισμό.

Σε μια προσπάθεια να βρούμε κάποιες σταθερές θα μπορούσαμε ίσως να ανατρέξουμε σε αξίες που να αντέχουν στο χρόνο, για να αντλήσουμε δύναμη και έμπνευση ή έστω ένα σημάδι εξόδου από το τούνελ...
Ας θυμηθούμε μερικές απλές συμβουλές που αφορούν τις ζωές όλων μας, έναν Οδηγό Αισιοδοξίας αντίδοτο στη μιζέρια της καθημερινότητας.

1. Η ζωή είναι μία και μοναδική - και μάλιστα οι μεγαλύτεροι μας διαβεβαιώνουν ότι είναι και σύντομη... - ας τη ζήσουμε χωρίς εκπτώσεις και χωρίς περικοπές. Να μην χαρίσουμε και να μην χαραμίσουμε τις πολύτιμες στιγμές που την απαρτίζουν.

2. Το γέλιο είναι ευτυχία. Το χιούμορ είναι αναζωογονητικό. Ας αφεθούμε στην αστεία πλευρά των πραγμάτων, ας αναζητήσουμε την χαλαρή πλευρά του εαυτού μας.

3. Συγχωρέστε... εαυτόν και αλλήλους. Το ξέρω δεν είναι εύκολο (άλλο να το λες κι άλλο να το κάνεις) όμως είναι τόσο ανακουφιστικό που αξίζει να δοκιμάσει κανείς: Τα οφέλη είναι τόσα πολλά που δεν θα ξανακρατήσεις κακία...

4. Μην συγκρίνετε τη ζωή σας με τις περιπτώσεις των άλλων. Κάθε άνθρωπος είναι μοναδικός, κάθε ιστορία επίσης. Στην πραγματικότητα πότε δεν μπορούμε να γνωρίζουμε τι ακριβώς συμβαίνει στους άλλους οπότε οι συγκρίσεις περισσεύουν.

5. Χαρείτε την συντροφιά των φίλων σας κι όσων εσείς αγαπάτε. Είναι δωρεάν και αξίζει πολύ περισσότερα από πολλά!

6. Αναζητήστε την επαφή με την φύση. Το πράσινο και το γαλάζιο, ο αέρας, η θέα από ψηλά, οι ήχοι, το νερό και πάνω απ' όλα ο ήλιος λειτουργούν ευεργετικά στις αισθήσεις, μας χαλαρώνουν και μας ηρεμούν.

7. Οργανώστε ένα ταξίδι, έστω και κάπου κοντά. Η αλλαγή παραστάσεων γεμίζει τις μπαταρίες για την συνέχεια. Κι αν δεν έχετε καθόλου χρήματα ταξιδέψτε αλλιώς: Διαβάστε ένα ωραίο βιβλίο!

8. Παίξτε παιχνίδια. Μην φοβηθείτε να ξαναγίνετε παιδί, αυτά ξέρουν καλύτερα να αγνοούν την κρίση.

9. Συμφιλιωθείτε με το παρελθόν και τα λάθη σας. Κανείς δεν είναι αλάνθαστος κι όλοι έχουμε δικαίωμα στην αποτυχία.
Ας ξανασηκωθούμε κι ας συνεχίσουμε. Εξάλλου είπαμε πως η ζωή είναι μικρή...

10. Κάντε έρωτα και απολαύστε την σαρκική ηδονή. Η ερωτική παρόρμηση είναι μέσα μας, ας την απελευθερώσουμε και μαζί ας απελευθερωθούμε και εμείς.

Ίσως διαπιστώσετε ότι πολλά και τόσο σημαντικά πράγματα γύρω μας δεν κοστίζουν, είναι άφθονα και δεν εξαρτώνται από τους άλλους. Αρκεί να το πιστέψουμε, να το θελήσουμε και να τα αναζητήσουμε γύρω μας, μέσα μας...

θα δείτε ότι θα σας δοθούν απλόχερα...

Γράφει ο Γιάννης Ξηνταράς

Τις κρίσεις πανικού να τις κοιτάς στα μάτια

Σου γράφω σπάνια γι?αυτό τελευταία. Ίσως επειδή θέλω κι εγώ να το ξεχνάς που και που.
Ξέρω πως μέσα στο μυαλό σου, στην κάθε μέρα που ξημερώνει, σε κάθε κίνηση που κάνεις, ακόμα και τη νύχτα που κοιμάσαι, υπάρχει πάντα ο φόβος της κρίσης πανικού.
Μη τυχόν και ξανάρθει.
Τι παράξενο, τη στιγμή της κρίσης βιώνεις τον θάνατο, άρα φοβάσαι να πεθάνεις. Δες όμως, τελικά μήπως φοβάσαι να ζήσεις;

Για την ακρίβεια είναι ο φόβος του φόβου.
Η απάντηση είναι μια. «Δεν πειράζει»! Δεν πειράζει καθόλου βρε ψυχή μου.
Το έχεις ήδη βιώσει, σε μικρό ή μεγάλο βαθμό.
Το ξεπέρασες, όλες τις φορές που ήρθε. Ας ξανάρθει!

Έχασες πολλές στιγμές εξαιτίας του.
Όταν σου είπαν «Έλα το Σάββατο,θα κάνω τα γενέθλιά μου, θα είμαστε όλοι μαζί.»
Κι έμεινες στον καναπέ σου γεμάτος θλίψη που δεν ήσουν μαζί τους. Γεμάτος τύψεις που για ακόμη μια φορά σε είχε νικήσει ο φόβος.

Και τότε, θυμάσαι; Που ο κολλητός πήρε πτυχίο κι εσύ ήσουν τόσο αδύναμος ώστε να βρεθείς ανάμεσα σε τόσο κόσμο.
Ακόμα θυμώνεις όταν το σκέφτεσαι. Θυμώνεις με τον εαυτό σου, γιατί κατά βάθος ξέρεις πως είσαι αδιανόητα ικανός να αντιμετωπίσεις αυτή την ιστορία, απλώς αφήνεις το φόβο σου να σε κυριεύσει.

Δεν χρειάζεται να το ψάξεις και πολύ, απλώς αποδέξου το.
Οι κρίσεις πανικού ήρθαν.
Μάθε να ζεις μαζί τους.
Εσύ τις γέννησες, τις φρόντισες, τις έχτισες μέσα σου.

Τώρα πια έχεις μεγαλώσει ένα τέρας. Μα είναι δικό σου, ό,τι κι αν είναι.
Ζήσε μαζι του.
Είναι όμορφη η ζωή, πάρε αγκαζέ το τερατάκι σου και προχώρα.

Αγάπησε το, πάρε μια βαθιά ανάσα και θα τα καταφέρεις.
Πες του ευχαριστώ που ήρθε στην ζωή σου, γιατί χάρη σε εκείνο έμαθες να πατάς στα πόδια σου.
Χάρη σ? εκείνο εψαξες το μέσα σου. Ήρθε για καλό, σου δίνω τον λόγο μου!

Δες και μόνος σου. Πόσο άλλαξες απ? όταν εμφανίστηκε;
Πόσο δυνατότερος έγινες μέσα από την καθημερινότητά σου μαζί του;
Μα το κυριότερο, ψυχή μου, πόσο επιλεκτικός έγινες στους ανθρώπους σου!
Έπαψες επιτέλους να έχεις μια ζωή μπάτε σκύλοι αλέστε, διαλέγεις εσυ πια εκείνους που θέλεις να πορεύεσαι μαζί τους.

Αντε λοιπόν! Σήκω, πάρε αγκαλιά το τέρας και πήγαινε βόλτα.

Να το θυμάσαι, ο μεγαλύτερός σου φόβος, φοβάται μη και δεν τον φοβηθείς.
Σταμάτα λοιπόν να φοβάσαι.
Την επόμενη φορά που η κρίση πανικού θα σου χτυπήσει την πόρτα, κοίταξέ τη στα μάτια.
Θα φοβηθεί και θα φύγει.

Είσαι υπέροχος άνθρωπος!
Κατερίνα Λεβαντή
Συγγραφέας Κατερίνα Λεβαντή

Τι αλλάζει στην ψυχολογία του άνδρα μετά τα 45
 

Η μέση ηλικία, η οποία ξεκινά από την ηλικία των 45 ετών περίπου και εκτείνεται έως και την ηλικία των 65, είναι μια σημαντική ηλικιακή φάση για τον άνδρα. Είναι αλήθεια ότι κάθε άνθρωπος βιώνει διαφορετικά τη μέση ηλικία σύμφωνα με την προσωπικότητά του, το περιβάλλον του, αλλά και την πολιτισμική του ταυτότητα.

Παρά τις διαφορές που μπορεί να υπάρχουν, η είσοδος στη συγκεκριμένη ηλικιακή φάση σηματοδοτεί το κλείσιμο ενός σημαντικού κεφαλαίου στη ζωή κάθε ατόμου και το άνοιγμα ενός νέου. Αυτό που συμβαίνει κατά βάση στην ηλικία αυτή είναι ένας «απολογισμός ζωής», που προκαλεί ποικίλες σκέψεις, συναισθήματα αλλά και συμπεριφορές, καθορίζοντας σε μεγάλο βαθμό την πορεία ζωής στα επόμενα χρόνια.

Με την είσοδό του στη μέση ηλικία ο άνδρας αξιολογεί σημαντικούς τομείς της ζωής του, όπως είναι η επαγγελματική του σταδιοδρομία, η επαγγελματική του ταυτότητα, η προσωπική και σεξουαλική του ζωή, ο γονεϊκός του ρόλος, η κοινωνική του ζωή αλλά και η φυσική του κατάσταση. Η ψυχολογία του και η διάθεσή του γενικότερα επηρεάζονται από την εκτίμηση όλων αυτών των παραγόντων που καθορίζουν την εξέλιξή του.

Η επαγγελματική ταυτότητα ενός άνδρα παίζει σημαντικό ρόλο στην εικόνα που έχει για τον εαυτό του αλλά και στην αυτοπεποίθησή του. Στη μέση ηλικία αρχίζει να γίνεται μια αυτό- αξιολόγηση της επαγγελματικής του σταδιοδρομίας και των στόχων που έχει κατακτήσει.

Κλείνει έναν κύκλο ζωής μιας ιδιαίτερα παραγωγικής ηλικίας και περνά σε έναν άλλο, όπου επεκτείνει την επαγγελματική του δραστηριότητα, αλλά και προετοιμάζεται σταδιακά για την αποχώρησή του μετά τη συνταξιοδότηση. Η αξιολόγηση της εργασιακής του πορείας μπορεί να τον κάνει να αισθάνεται υπερήφανος, να του δώσει ώθηση για να εξελιχθεί, αλλά να επηρεάσει σημαντικά και άλλες σχέσεις, τις συντροφικές και τις κοινωνικές.

Ο απολογισμός της επαγγελματικής πορείας ενός άνδρα που γίνεται στη μέση ηλικία ενδέχεται σε κάποιες περιπτώσεις να είναι αρνητικός, ο άνδρας να αισθάνεται ότι δεν έχει πετύχει αυτά που ήθελε και να μην έχει εκπληρώσει τις φιλοδοξίες του. Δεν είναι λίγες οι φορές όπου μια αρνητική αυτό-αξιολόγηση για τα επαγγελματικά του οδηγεί σε άσχημη διάθεση ή ακόμα και σε κατάθλιψη. Επιπλέον, σε κάποιες περιπτώσεις, το κλείσιμο της ηλικιακής αυτής φάσης, συμπίπτει και με τη συνταξιοδότηση, η οποία μπορεί επίσης να επηρεάσει τη ψυχολογία του άνδρα, καθώς αισθάνεται ότι δεν έχει πλέον να προσφέρει.

Στις περιπτώσεις βέβαια όπου ο άνδρας έχει επενδύσει υπερβολικά στην επαγγελματική του πορεία, παραμελώντας την προσωπική του ζωή, η ταδιακή απομάκρυνση από τα επαγγελματικά δρώμενα μπορεί να είναι ακόμα πιο επώδυνη και δύσκολη.

Η μέση ηλικία φέρνει επίσης αλλαγές τόσο στη σεξουαλική ζωή του άνδρα όσο και στις σχέσεις του, κάτι που επηρεάζει σημαντικά την ψυχολογία του. Οι αλλαγές που φέρνει ο χρόνος διαμορφώνουν όχι μόνο την εικόνα που έχει ο ίδιος για τον εαυτό του αλλά και τη σχέση του με τη σύντροφο / σύζυγό του. Τα νέα αυτά δεδομένα τον βρίσκουν συχνά απροετοίμαστο και η προσαρμογή του σε αυτά πολλές φορές είναι δύσκολη.

male-midlife-crisisΗ αλλαγή στη φυσική του κατάσταση και στην εμφάνισή του παίζει σημαντικό ρόλο στην αυτοεικόνα του αλλά και στη διάθεσή του. Η αύξηση του βάρους του, η μείωση της μυϊκής του μάζας και δύναμης, η γήρανση του δέρματος, η απώλεια μαλλιών, του προκαλούν δυσάρεστα συναισθήματα και συνήθως τον κάνουν να αισθάνεται λιγότερο αρεστός και γοητευτικός. Στο ηλικιακό αυτό στάδιο κάνουν την εμφάνισή τους διάφορες ασθένειες, όπως η υπέρταση, η χοληστερίνη, τα καρδιαγγειακά νοσήματα και ο διαβήτης. Αυτές οι νόσοι είναι πιθανό να δημιουργήσουν στον άνδρα συναισθήματα αδυναμίας, ευαλωτότητας και την αίσθηση ότι «γερνάει..», με αποτέλεσμα να πλήττουν την αυτοπεποίθησή του.

Επιπλέον, τα προβλήματα αυτά επιδρούν αρνητικά στη σεξουαλική λειτουργία του άνδρα. Η στυτική δυσλειτουργία και η μειωμένη σεξουαλική επιθυμία είναι οι συχνότερες διαταραχές που παρουσιάζονται όσο μεγαλώνει ο άνδρας και σχετίζονται με οργανικές παθήσεις.

Είναι προφανές ότι η μέση ηλικία σηματοδοτεί μία περίοδο σημαντικών αλλαγών στη ζωή του άνδρα τόσο σε βιολογικό, όσο και σε κοινωνικό και ψυχολογικό επίπεδο. Πολλές φορές ο ίδιος δυσκολεύεται να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες και να αποδεχτεί τις επερχόμενες αλλαγές, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται σημαντικά η διάθεσή του και να οδηγείται ακόμη και στην παραίτηση. Αυτό μπορεί να τον βάλει σε έναν φαύλο κύκλο απογοήτευσης, όπου κυριαρχούν συναισθήματα αναξιότητας και ματαίωσης.

Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να καταφεύγει σε συμπεριφορές που δεν αντιστοιχούν στην ηλικία του, προσπαθώντας να πείσει τον εαυτό του ότι δεν μεγάλωσε. Όταν συμβαίνει κάτι τέτοιο, τότε μιλάμε για την κρίση της μέσης ηλικίας, η οποία είναι η δυσκολία στην προσαρμογή στη νέα φάση ζωής, η οποία πυροδοτεί πολλές φορές ακραίες αντιδράσεις και συμπεριφορές.

Το φαινόμενο αυτό είναι πολύ συχνό στους άνδρες και οι συνέπειες μπορεί να είναι ιδιαίτερα άσχημες, τόσο για τους ίδιους, όσο και για τους συντρόφους τους.

Παρόλα αυτά, στην εποχή μας, ο άνδρας που περνάει τα 45 συνεχίζει να είναι ένας νέος άνδρας, που αν συμβιβαστεί με κάποιες φυσιολογικές αλλαγές που θα επέλθουν, αν είναι προσεκτικός και φροντίζει τον εαυτό του και την υγεία του, μπορεί να είναι ακόμη πιο δημιουργικός και δραστήριος σε σύγκριση με μικρότερη ηλικία.

~ Θάνος Ε. Ασκητής ,& Χριστίνα Χουσιάδα

 

 

           Θέλω να αλλάξω, αλλά δεν ξέρω πώς
 

Πόσο εύκολο είναι να αλλάξουμε, να πάρουμε αυτά που θέλουμε από τη ζωή, να ξεπεράσουμε την ασφάλεια της συνήθειας και να πάρουμε αποφάσεις; Τίποτε δεν είναι εύκολο, αλλά και όλα μπορούν να συμβούν, αρκεί να κινηθούμε προς τη σωστή κατεύθυνση.

Οι περισσότεροι άνθρωποι ρυθμίζουμε τη ζωή μας με βάση τη συνήθεια,αφού η καθημερινότητά μας δεν είναι τίποτε άλλο από ένα πλέγμα από συνήθειες. Οι κοινωνικές αξίες που επικρατούν και οι προσδοκίες των άλλων καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις συνήθειες που υποδουλώνουν τους περισσότερους από εμάς. Είναι άλλωστε πιο ξεκούραστο το να κάνουμε το ίδιο που κάναμε από το να δοκιμάσουμε κάτι καινούργιο. Και σίγουρα είναι πιο οικείο. Πιστεύουμε στο «γνώριμο κακό». Συνεχίζουμε να μένουμε αγκιστρωμένοι σε ανώφελες για εμάς καταστάσεις, φοβούμενοι τις, φανταστικές πολλές φορές, συνέπειες αν απαγκιστρωθούμε. Ομως, το να ζούμε με βάση οποιαδήποτε συνήθεια μας στερεί την ελευθερία και φρενάρει την εξέλιξή μας.

Ξεφεύγοντας από τη συνήθεια

Τα καλά νέα είναι ότι οι συνήθειες δεν είναι πάγιες και αμετάβλητες. Μπορούν να καταργηθούν ή ακόμη καλύτερα να αντικατασταθούν με νέες, πιο εποικοδομητικές και πιο ωφέλιμες για εμάς. Αντικαθιστούμε για παράδειγμα το κάπνισμα με τη γυμναστική, το junk food με ισορροπημένη διατροφή. Για να επιτύχουμε την αλλαγή, ακόμη και για να αντικαταστήσουμε μια συνήθεια, έχει αξία να συνειδητοποιήσουμε ότι για να αλλάξουμε αυτό που νιώθουμε, πρέπει πρώτα να αλλάξουμε αυτό που κάνουμε. Πολλοί άνθρωποι όμως είμαστε αρνητικά διακείμενοι στην αλλαγή καθώς ενέχει ρίσκο, κάτι που μας φοβίζει. Αλλά δεν πρέπει να αφήνουμε τους φόβους μας να διαμορφώνουν τις αποφάσεις μας. Πρέπει να δρούμε με γνώμονα την ικανοποίηση των δικών μας αναγκών απαλλαγμένοι από τον φόβο. Ο φόβος λοιπόν και η συνήθεια είναι δύο εμπόδια που επιβραδύνουν την εξέλιξή μας. Ο πόνος από την άλλη, είναι πολύ χρήσιμο αίσθημα. Μπορεί να έχει τη δύναμη να μας αποσταθεροποιεί στην αρχή, στη συνέχεια όμως μας παρακινεί και μας βοηθά να υπερνικήσουμε τα δύο παραπάνω εμπόδια.

Είμαστε οι επιλογές μας

Οφείλουμε να θυμόμαστε ότι είμαστε υπόλογοι μόνο στον εαυτό μας και ότι η ελάχιστη υποχρέωσή μας απέναντί του είναι να είμαστε «alert» όσον αφορά τις ανάγκες μας. Κανείς εκτός από εμάς δεν έχει λόγο στο πώς θα ζήσουμε. Πρέπει να στρέψουμε το βλέμμα προς τα μέσα και να κάνουμε συχνά ενδοσκόπηση. Αυτό θα μας βοηθήσει να διαπιστώσουμε κάθε φορά τι χρειάζεται να κρατήσουμε και τι να αλλάξουμε. Το να αφεθούμε μοιρολατρικά στη ζωή σίγουρα θα μας απομακρύνει από τον δρόμο που επιθυμούμε. Πρέπει να ζούμε με τέτοιον τρόπο ώστε κοιτάζοντας πίσω πέντε χρόνια αργότερα να είμαστε υπερήφανοι για αυτά που κατά καιρούς επιλέξαμε. Γιατί αυτό είμαστε, οι επιλογές μας.

Τα βήματα της απόφασης

Επειδή όμως η αλλαγή δεν είναι εύκολη υπόθεση για τους περισσότερους, επιχειρούμε αρχικά μικρές αλλαγές οι οποίες με τη σειρά τους θα ενεργοποιήσουν μια σειρά από αλλαγές που θα απλωθούν σε όλους τους τομείς της ζωής μας. Είναι πολύ βοηθητικό να σπάσουμε τη διαδικασία σε βήματα.

ΒΗΜΑ 1

ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ Για να μπορέσω να ελέγξω κάτι, πρέπει να το κατονομάσω. Καταγράφω λοιπόν τις ανησυχίες μου και ζυγίζω τις επιλογές μου. Επαινώ τον εαυτό μου για να εντείνω την αυτοπεποίθησή μου πριν από οποιαδήποτε επιλογή.

ΒΗΜΑ 2

ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ

Εχω κατά νου ότι «οποιαδήποτε

απόφαση είναι καλύτερη από την καθόλου απόφαση», όπως υποστηρίζει και ο αγαπημένος Χόρχε Μπουκάι, γνωστός ψυχοθεραπευτής. Οταν αποφασίζω λοιπόν να κάνω μια αλλαγή, απλώς το πραγματοποιώ. Αφήνομαι με περισσότερη πίστη στη διαδικασία και με λιγότερη αμφιβολία. Υποστηρίζω την επιλογή που έκανα και δεν υπονομεύω τον εαυτό μου. Διατηρώ βέβαια τον ρεαλισμό μου και δεν θέτω ανέφικτα στάνταρ. Ακόμη και αν η αλλαγή δεν έχει τα επιθυμητά αποτελέσματα, αντλώ τα οφέλη του πόνου και της απογοήτευσης που είναι πολύ διδακτικά.

ΒΗΜΑ 3

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Αφού δοκιμάσω την αλλαγή, αξιολογώ τα αποτελέσματα. Ακόμη και αν τα αποτελέσματα δεν είναι τα επιθυμητά, συγχαίρω τον εαυτό μου που πειραματίστηκε με νέες συμπεριφορές. Είμαι ευέλικτος όσον αφορά τα μέσα που χρησιμοποιώ για να πετύχω τον στόχο μου. Μαθαίνω να είμαι ανοιχτός σε πολλές εναλλακτικές λύσεις και να μην είμαι άκαμπτος στις προσεγγίσεις μου.

ΒΗΜΑ 4

ΕΞΑΣΚΗΣΗ

(Practice makes better) Η λήψη αποφάσεων είναι και αυτή μια δεξιότητα όπως πολλές άλλες. Οσο περισσότερες αποφάσεις παίρνω τόσο βελτιώνομαι. Θυμάμαι την πρώτη φορά που έκανα ποδήλατο. Επρεπε να αντέξω κάποιες πτώσεις οι οποίες ίσως άφησαν και τα σημάδια τους για να γίνω πιο ικανός σε αυτό και να απολαύσω τη διαδικασία. Αυτά τα βήματα είναι πολύ βοηθητικά για να αξιοποιήσουμε τη δύναμη της​​ απόφασης. Τη στιγμή που παίρνουμε μια νέα απόφαση, δρομολογούμε μια νέα κατεύθυνση για τη ζωή μας. Μπορούμε να τα αλλάξουμε όλα, αρκεί να δεσμευτούμε ως προς αυτό. Το δυσκολότερο βήμα είναι η δέσμευση, όχι η εκτέλεση. Ερευνες έχουν δείξει ότι το γρήγορο «Decision Making» είναι χαρακτηριστικό των επιτυχημένων καθώς έχουν ξεκάθαρες αξίες και επιθυμίες. Στηρίζουν τις αποφάσεις τους και δεν αμφιταλαντεύονται. Μπορούμε και εμείς, αρκεί να περάσουμε από την παθητική στην ενεργητική φωνή!

Ευχαριστούμε για τη συνεργασία την κυρία Ειρήνη Ορφανού, συμβουλευτική ψυχολόγο MSc.

 

 

Οι κίνδυνοι της κατάθλιψης και του άγχους για την πνευματική υγεία μας

 

Αυτή είναι η πρώτη μελέτη που παρέχει πλήρη στοιχεία για τις συνέπειες στο γενικό πληθυσμό της κατάθλιψης (και του άγχους) ως προς τη μείωση της συνολικής γνωσιακής λειτουργίας (που επίσης αναφέρεται ως γνωσιακή κατάσταση).

Μια ομάδα ερευνητών από το Πανεπιστήμιο του Sussex και το University College London συστηματικά μελέτησε 34 έρευνες, με εστίαση στο σύνδεσμο μεταξύ κατάθλιψης ή άγχους και μείωσης της γνωσιακής λειτουργίας με το πέρασμα του χρόνου. Συνδυάστηκαν και ελέγχθηκαν τα στοιχεία από 71.244 συμμετέχοντες.

Συμπεριλαμβανομένων όσων παρουσίασαν συμπτώματα κατάθλιψης καθώς και εκείνων που είχαν διαγνωστεί ως κλινικά καταθλιπτική, η ομάδα εξέτασε το ποσοστό της μείωσης της συνολικής γνωσιακής κατάστασης –συμπεριλαμβανομένης της απώλειας μνήμης, εκτελεστικές λειτουργίας (όπως η λήψη αποφάσεων) και την ταχύτητα επεξεργασίας πληροφοριών– σε μεγαλύτερης ηλικίας ενήλικες.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αποκλείστηκαν μελέτες με συμμετέχοντες που είχαν διαγνωστεί με άνοια στην αρχή της έρευνας. Αυτό έγινε προκειμένου να αξιολογηθεί ευρύτερα ο αντίκτυπος της γνωσιακής γήρανσης στο γενικό πληθυσμό.

Οι επιστήμονες βρήκαν ότι εκείνοι με κατάθλιψη βίωσαν μια μεγαλύτερη μείωση στη γνωσιακή κατάσταση σε μεγαλύτερη ηλικία σε σχέση με εκείνους που δεν είχαν κατάθλιψη.

Καθώς υπάρχει μια μεγάλη προ-κλινική περίοδος δεκαετιών πριν διαγνωστεί η άνοια, τα ευρήματα είναι σημαντικά για παρεμβάσεις νωρίτερα, αφού προς το παρόν δεν υπάρχει θεραπεία για την ασθένεια.

«Αυτή η μελέτη είναι πολύ σημαντική – οι πληθυσμοί μας γερνάνε γρήγορα και ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με μειωμένες γνωσιακές ικανότητες και άνοια αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά τα επόμενα τριάντα χρόνια», επεσήμανε η επικεφαλής συγγραφέας Dr. Darya Gaysina, από το Εργαστήριο EDGE (Environment, Development, Genetics and Epigenetics in Psychology and Psychiatry) του Πανεπιστημίου του Sussex.

«Τα ευρήματά μας θα πρέπει να αποτελέσουν επιπλέον λόγο για την κυβέρνηση να πάρει περισσότερο στα σοβαρά την πνευματική υγεία και να διασφαλίσουν τις κατάλληλες παροχές».

«Η κατάθλιψη είναι ένα κοινό πρόβλημα πνευματικής υγείας», είπε η Amber John, επίσης από το Εργαστήριο EDGE.

 

Καταθλιπτική διάθεση το βράδυ: Πώς να την αντιμετωπίσω

Αν οι νυχτερινές ώρες γίνονται ιδιαίτερα δύσκολες λόγω σκέψεων και αισθημάτων εκτός ελέγχου, έτσι θα καταφέρετε να τα βγάλετε πέρα…

Όλοι γνωρίζουμε την κατάθλιψη, και τα συμπτώματά της. Ένα πράγμα για το οποίο δεν μιλάμε όσο θα έπρεπε, όμως, είναι ότι τα συμπτώματά της, για πολύ κόσμο, γίνονται ακόμα πιο έντονα το βράδυ, και το μυαλό μας βομβαρδίζεται από ένα σωρό κακές, αρνητικές σκέψεις. Το γεγονός ότι το βράδυ υπάρχουν λιγότεροι λόγοι να απασχολούμε το μυαλό μας, άρα είναι και πιο εύκολο να πέσουμε στις σκέψεις μας, δεν βοηθά. Επιπλέον, φαίνεται ότι τα έντονα φώτα, ειδικά λευκά και μπλε, μπορούν να μας ρίξουν την διάθεση κατά τις νυχτερινές ώρες.

Η απομόνωση, το συσσωρευμένο στρες της ημέρας, όλα αυτά μπορούν να μας καταστρέψουν αν δεν μάθουμε να τα διαχειριζόμαστε. Ευτυχώς, υπάρχουν αρκετοί τρόποι να το καταφέρουμε. Αν ακολουθείτε κάποια φαρμακευτική αγωγή για την κατάθλιψη, μην παραλείπετε να λαμβάνετε τα φάρμακά σας κατά τις οδηγίες του γιατρού σας—ακόμα κι αν νιώθετε καλά. Ένας από τους λόγους που νιώθετε καλά είναι τα φάρμακα, άλλωστε. Οι παρακάτω συμβουλές είναι πιο πρακτικές, και βασίζονται στον να υιοθετήσετε μερικές καλές συνήθειες που θα σας κάνουν καλό.

Χαλαρώστε για δύο ώρες πριν τον ύπνο. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να κλείνετε τις ηλεκτρονικές συσκευές, να αποφεύγετε την κατανάλωση αλκοόλ ή ουσιών, και να προσπαθείτε να κάνετε κάτι χαλαρωτικό, όπως ένα ζεστό ντους ή λίγο διάβασμα.
Αφήστε την δουλειά στο γραφείο. Και αν δεν γίνεται αυτό, είτε επειδή ο φόρτος εργασίας είναι μεγάλος, είτε επειδή δουλεύετε από το σπίτι, φροντίστε η δουλειά σας να μην γίνεται στην κρεβατοκάμαρα. Το κρεβάτι σας πρέπει να είναι για ύπνο.
Διαχειριστείτε το στρες με τεχνικές χαλάρωσης όπως η yoga, οι ασκήσεις αναπνοής ή ο διαλογισμός. Δραστηριότητες όπως η ζωγραφική μπορούν επίσης να βοηθήσουν, όπως και το να ακούτε χαλαρωτική μουσική.
Αποφύγετε τις οθόνες. Όχι μόνο καταστρέφουν τον ύπνο μας, αλλά μπορεί να εντείνουν και τα αρνητικά μας αισθήματα—επιπλέον, δεν είναι πλέον λίγες οι έρευνες που έχουν αποδείξει ότι η ενασχόληση με τα social media κατά τις νυχτερινές ώρες μπορεί να αποβεί καταστροφική.

Αποφύγετε την κατανάλωση αλκοόλ και καφεΐνης. Και οι δύο αυτές ουσίες μπορούν να εντείνουν τα συμπτώματα και να κάνουν τις σκέψεις σας χειρότερες. Σίγουρα αποφύγετέ τα πριν τον ύπνο, αλλά προσέξτε και τι επίδραση έχει γενικότερα η καφεΐνη πάνω σας. Αν παρατηρήσετε ότι ακόμα και ο πρωινός καφές σας επηρεάζει αμέσως, και αρνητικά, ίσως θα ήταν καλύτερο να ξεκινάτε την ημέρα σας με μια κούπα τσάι, ή με ένα smoothie.

http://www.iatronet.gr/ygeia/psyxiki-ygeia/article/46656/katathliptiki-diathesi-to-vrady-pws-na-tin-antimetwpisw.html

 

Όταν δεν νιώθεις καλά… να το δείχνεις!

Πολλές φορές δεν είναι καθόλου εύκολο να αναγνωρίσουμε τα συναισθήματά μας. Κάντε μια παύση και αναρωτηθείτε… Πως νιώθω ακριβώς αυτή τη στιγμή; Πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται σε αυτή την ερώτηση και συχνά απαντάνε με «δεν ξέρω» ή με μια σκέψη όπως «Νιώθω ότι πρέπει να βρω δουλειά».

Αν και αυτή η δυσκολία φαίνεται αρκετά παράδοξη – αν υποθέσουμε ότι γνωρίζουμε τον εαυτό μας καλύτερα από τον καθένα – είναι τελείως κατανοητή γιατί εκ των πραγμάτων… τα συναισθήματα προκαλούν σύγχυση.

Τα ευχάριστα νέα για τα συναισθήματά μας:
Τα συναισθήματα που βιώνουμε μας παρέχουν πληροφορίες σε σχέση με όσα συμβαίνουν γύρω μας, μας δίνουν κίνητρο να αναλάβουμε δράση, μας αποτρέπουν από τον κίνδυνο, μας βοηθούν να πάρουμε αποφάσεις και να κατανοήσουμε καλύτερα τόσο τον εαυτό μας όσο και τους γύρω μας.

Τα όχι και τόσο ευχάριστα νέα:
Τα συναισθήματα είναι αρκετά πολύπλοκα. Κι αυτό γιατί μπορούμε να βιώσουμε επιμέρους και πολλές φορές αντιφατικά μεταξύ τους συναισθήματα την ίδια στιγμή.

Για παράδειγμα, μπορούμε να είμαστε χαρούμενοι αλλά και τρομαγμένοι με την καινούρια δουλειά ή θυμωμένοι και γεμάτοι ενοχές επειδή στεναχωρήσαμε κάποιον δικό μας. Τα πράγματα ίσως γίνονται ακόμη πιο περίπλοκα αν σκεφτούμε ότι τα βασικά μας συναισθήματα, αυτά που αντιπροσωπεύουν τους βαθύτερους φόβους μας αλλά και τις βασικές μας συναισθηματικές ανάγκες κρύβονται πίσω από άλλα δευτερογενή συναισθήματα. Ίσως έχετε δει κάποιον που δείχνει εξαγριωμένος όταν στην πραγματικότητα μπορεί να νοιώθει ντροπή να εκφράσει αυτό που τον έχει πληγώσει.

Πίσω στον χρόνο…
Στις περισσότερες οικογένειες τα θετικά συναισθήματα είναι πολύ πιο αποδεκτά από τα «αρνητικά» και ως εκ τούτου πολλές φορές οι γονείς προσπαθούν να βρουν μια λύση για τα συναισθήματα των παιδιών αντί να τα βοηθήσουν να εστιαστούν στην εμπειρία τους προκειμένου να την κατανοήσουν.

Όλοι μας έχουμε ακούσει μηνύματα – λύσεις σ? ένα συναίσθημα όπως:

«Δεν χρειάζεται να φοβάσαι», «Μην ανησυχείς! Όλα καλά θα πάνε!», «Μην στεναχωριέσαι! Το κεφάλι ψηλά!», «Μην κλαις!», «Δεν χρειάζεται να αγχώνεσαι».

Στα παραπάνω μηνύματα, ένα παιδί θα προσπαθήσει να ακούσει την οδηγία και θα αναζητήσει τον τρόπο που θα πάει παρακάτω, στην επόμενη δραστηριότητα βάζοντας όμως στην άκρη ένα συναίσθημα και οικοδομώντας έναν κανόνα σχετικά με τον τρόπο που – πρέπει ή δεν πρέπει – να αισθάνεται.

Παρότι αυτές οι προσπάθειες των γονιών είναι συνήθως καλοπροαίρετες και στόχο έχουν να ανακουφίσουν ένα παιδί από την αναστάτωση, στην πραγματικότητα τέτοιες εκλογικεύσεις το βλάπτουν καθώς παρακάμπτουν τις συναισθηματικές του ανάγκες και απορρίπτουν ως μη σημαντική τη βαθύτερη και πιο προσωπική πτυχή της ταυτότητάς του που είναι τα συναισθήματα.

Το μήνυμα που παίρνει τελικά ένα παιδί είναι πως οι ανάγκες του και το ίδιο δεν είναι σημαντικά και μαθαίνει να αποκλείει από τη σκέψη του πληροφορίες που έχουν να κάνουν με την ξεχωριστή προσωπικότητά του και τις προτιμήσεις του.

Το «Μην κλαις!» είναι διαφορετικό από το «Κλαις γιατί τρόμαξες ότι θα χτυπήσεις επειδή έπεσες από το ποδήλατο» ακριβώς επειδή ένα παιδί χρειάζεται να μάθει να κατανοεί τον εσωτερικό του κόσμο.

Στο σήμερα…
Τελικά, όλη αυτή η προσπάθεια καταπίεσης, εκλογίκευσης και ελέγχου των «αρνητικών» συναισθημάτων φέρνει στο παρόν ενήλικες που:

ασκούν κριτική στα δικά τους συναισθήματα αλλά και των άλλων
φοβούνται μήπως χάσουν τον έλεγχο
δεν θέλουν να θυμώσουν και να απογοητεύσουν τους άλλους
μπαίνουν ως επί το πλείστον σε ανισότιμες σχέσεις
νιώθουν ανεπαρκείς
δυσκολεύονται να αντλήσουν ικανοποίηση από τη ζωή
Αν σας αγγίζουν σε προσωπικό επίπεδο οι παραπάνω δυσκολίες ίσως αναβιώνετε πια ένα παρελθόν με τις οδηγίες για τη ζωή που σας δόθηκαν όταν ήσασταν παιδιά. Το να έρθετε σε επαφή με ένα συναίσθημα είναι τελείως διαφορετικό από το να επιτρέψετε σε αυτό το συναίσθημα να επηρεάσει τη συμπεριφορά σας με υπονομευτικό τρόπο. Μπορείτε να είστε πληγωμένοι χωρίς να θυματοποιείστε, θυμωμένοι χωρίς να γίνεστε επικριτικοί με τους άλλους, φοβισμένοι χωρίς την ανάγκη να κρυφτείτε.

Καλώς ή κακώς, όλα τα συναισθήματα, ακόμη και τα πιο δύσκολα, είναι σημαντικά και αλληλένδετα μεταξύ τους και όταν παίρνουμε μια απόσταση επιλεκτικά από τον θυμό, τη λύπη και τους φόβους μας χάνουμε παράλληλα την ικανότητα να αισθανθούμε αυθεντικά ευτυχισμένοι.

Το άρθρο υπογράφει ο Βασίλης Καραβασίλης είναι MSc Ψυχολόγος / Ψυχοθεραπευτής & συνεργάτης του Ψυχοθεραπευτικού Κέντρου – Πολυχώρου Animus Corpus